แบตเตอรี่สำรองไฟต้องใหญ่แค่ไหน

ไฟดับช่วงสั้น ๆ เกิดขึ้นได้ในหลายพื้นที่ของไทย โดยเฉพาะช่วงพายุในหน้าฝนและในต่างจังหวัด ก่อนดูแบตเตอรี่ ให้จดก่อนว่าอะไรต้องใช้ได้ตอนไฟดับ ส่วนใหญ่คือตู้เย็น พัดลม ไฟส่องสว่าง เราเตอร์อินเทอร์เน็ต และที่ชาร์จโทรศัพท์ รายการนี้คือสิ่งที่กำหนดขนาดและราคาของแบตเตอรี่

พลังงานกับกำลังไฟไม่เหมือนกัน

kWh (พลังงาน) คือปริมาณไฟที่แบตเตอรี่เก็บได้

W (กำลังไฟ) คือความเร็วที่เครื่องใช้ไฟฟ้าดึงไฟไปใช้

แบตเตอรี่ 5 kWh ไม่ได้แปลว่าจ่ายไฟได้ 5 kW พร้อมกัน อินเวอร์เตอร์มีกำลังจ่ายสูงสุดของตัวเอง ต้องเช็กทั้งสองค่า

คิดความจุที่ใช้ได้จริงอย่างไร

ความจุตามสเปกของแบตเตอรี่ใช้ได้ไม่หมด เพราะ

ระดับการคายประจุ (DoD): แบตเตอรี่หลายรุ่นควรใช้ไฟไม่เกินขีดที่กำหนด เช่น 80%

การสูญเสียในอินเวอร์เตอร์: การแปลงไฟ DC ในแบตเป็นไฟบ้าน AC จะเสียพลังงานไปบางส่วน ตัวอย่างในเครื่องคำนวณใช้ประสิทธิภาพ 90%

ตัวอย่างจากค่าเริ่มต้นของเครื่องคำนวณ: โหลด 500 W นาน 8 ชั่วโมง ต้องจ่ายไฟ 4 kWh คำนวณได้ 4 ÷ (0.8 × 0.9) = ต้องใช้แบตความจุ 5.56 kWh กลับกัน แบต 5 kWh จะจ่ายโหลด 500 W ได้ประมาณ 7.2 ชั่วโมง

สองกรณีในบ้านไทย

ตัวเลขวัตต์ด้านล่างเป็นเพียงตัวอย่าง ให้ดูฉลากเครื่องใช้ไฟฟ้าของคุณ หรือวัดด้วยปลั๊กวัดไฟ

ลองตัวอย่างนี้ในเครื่องคำนวณ →

เพิ่มแอร์ 1 เครื่องทำให้ต้องใช้แบตใหญ่ขึ้นประมาณ 5 เท่า คนส่วนใหญ่จึงสำรองไฟให้เฉพาะของจำเป็น

เช็กกำลังจ่ายสูงสุดด้วย

ไฟกระชากตอนมอเตอร์สตาร์ท: ตู้เย็นและปั๊มน้ำดึงไฟสูงชั่วขณะตอนเริ่มทำงาน อินเวอร์เตอร์ต้องรับค่าสูงสุดช่วงสั้น ๆ นี้ได้ ไม่ใช่แค่โหลดปกติ

แบตเตอรี่เสื่อมตามอายุ: ความจุที่ใช้ได้จะลดลงเมื่อใช้ไปหลายปี ควรเผื่อไว้

ติดตั้งโดยช่างที่มีคุณวุฒิ: ช่างต้องตรวจระบบป้องกันไฟฟ้า ความเข้ากันได้ และวิธีต่อเข้ากับบ้าน ถ้ามีโซลาร์บนหลังคาด้วย แบตเตอรี่ต้องเป็นไปตามมาตรฐานของการไฟฟ้า (ดูคู่มือโซลาร์)

คำถามที่พบบ่อย

ใช้ไฟจากแบตได้ 100% ไหม? ได้เฉพาะเมื่อผู้ผลิตระบุไว้ ให้ใช้ค่า DoD จากเอกสารสเปก

ระยะเวลาสำรองไฟที่คำนวณได้รับประกันไหม? ไม่ โหลดจริงเปลี่ยนไปเรื่อย ๆ และสภาพแบตกับขีดจำกัดกำลังจ่ายก็ทำให้ผลต่างไป